Op een zonnige zaterdag ga ik wandelen langs historische gebouwen in het hart van Amsterdam. Het buurthuis Ons Genoegen organiseert jaarlijks deze wandeltocht, en dit jaar is het thema “historische gebouwen”. Het is de 30e editie en er zijn verschillende wandelroutes beschikbaar. Ik kies voor de 10 kilometer lange route.
Buurthuis Ons Genoegen
Bij aankomst bij het buurthuis sta ik rond elf uur in de rij om me in te schrijven voor de wandeltocht. Het is drukker dan vorig jaar, maar na het invullen van een inschrijfkaartje en betaling van € 2,50 krijg ik een papieren routebeschrijving. De beschrijving is duidelijk, maar ik kan ook gewoon achter de vele andere wandelaars aanlopen.
Handboogdoelen
Mijn eerste stop is aan de Singel 425, waar vroeger de Universiteit van Amsterdam is gevestigd. Het gebouw was vroeger de Handboogdoelen, waar schuttersverenigingen met handbogen oefenden.
Rasphuis
Daarna wandel ik naar de Heiligeweg, waar ik bij nummer 19 het voormalige Rasphuis zie. Dit tuchthuis was een soort verbeterhuis voor misdadigers. Achter het Rasphuispoortje vind je nu een winkelcentrum.
Koninklijk Theater Tuschinski
Ik loop naar mijn volgende bestemming, het Koninklijk Theater Tuschinski, een indrukwekkend gebouw midden in de Reguliersbreestraat. Dit theater, een Pathé-bioscoop, opende in 1921 op initiatief van Abraham Tuschinski. Het is bekroond als ’s werelds mooiste bioscoop vanwege de combinatie van de prachtige architectuur en innovatieve technieken. Tuschinski, die tijdens de Tweede Wereldoorlog in Auschwitz werd vermoord, koesterde een droom van een uniek filmtheater. Na restauratie tussen 1998 en 2002 beschikt het theater over zes zalen. Ik kijk even binnen bij de bioscoop, dat een mix van stijlen biedt, waaronder Amsterdamse School, Jugendstil en Art Deco.
Broodje nostalgie bij Eetsalon Van Dobben
Na mijn bezoek aan het theater wandel ik naar de Reguliersdwarsstraat, waar ik bij Eetsalon Van Dobben geniet van een broodje nostalgie. Dit eetcafé, opgericht in 1945, staat bekend om zijn authentieke kroketten en broodjes die nog steeds volgens originele recepten worden gemaakt. Ik bestel een broodje halfom en een glas melk en neem plaats op een van de barkrukken bij de balie.
Het broodje halfom is een Joods-Amsterdams gerecht. De naam verwijst naar de helft van pekel- en runderleverbeleg. Het is een kenmerk van koosjer eten, het wordt geserveerd zonder boter, op een vloerkadetje, zoals hier bij Eetsalon Van Dobben.
De Bazel, het Stadsarchief van Amsterdam
Na het genieten van mijn heerlijke broodje, zet ik mijn wandeltocht voort door de Reguliersdwarsstraat. Bij de Vijzelstraat maak ik een tussenstop bij de Bazel. Dit prachtige historische gebouw, ooit het hoofdkantoor van de Nederlandsche Handel-Maatschappij, is nu het Stadsarchief van Amsterdam.
Ik kom binnen in een indrukwekkende hal en neem ik even de tijd om rond te kijken in de boekwinkel. Daarna daal ik af naar de kelder van het Stadsarchief, waar ik de schatkamer van Amsterdam bekijk. Deze permanente tentoonstelling biedt een kijk op de geschiedenis van de stad aan de hand van foto’s, tekeningen, objecten en kaarten.
Buurman en Buurman van Streetart Frankey
Vervolgens wandel ik verder langs de grachten en kom ik bij de Reguliersgracht een bijzonder werk van Streetart Frankey tegen: Buurman en Buurman bovenaan het naambordje. Een glimlach verschijnt op mijn gezicht als ik de twee klunzige klussers zie.
De Duif
Na de Streetart loop ik naar de Prinsengracht, waar ik even stilsta bij de plek van de voormalige suikerfabriek Het Fortuyn. Hier staat nu het kerkgebouw De Duif.
Dikkie Dik boven Café de Ooievaar
Mijn wandeling gaat verder richting de gezellige Utrechtsestraat, waar ik iets opvallends zie: een oranje kat die ontspannen op een verwarming ligt boven Café de Ooievaar. Het is echt een fotomoment. Ik ben niet de enige, die een foto maakt van deze gezellige Dikkie Dik.
Amstelhotel en Theater Carré
Na de foto van de oranje diva vervolg ik mijn route naar het Frederiksplein, waar ik geniet van de roze magnolia’s die het plein in lentetooi zetten. Van daaruit loop ik naar de Sarphatistraat en zie ik het markante Amstelhotel en theater Carré, terwijl rondvaartboten over de Amstel varen.
Monument de Schaduwkade
Op de Magere Brug geniet ik van het prachtige uitzicht op de Stopera, voordat ik mijn weg vervolg naar het H’Art Museum, voorheen de Hermitage. Hier loop ik langs de kade en ontdek ik het monument de Schaduwkade, ter nagedachtenis aan de Joodse bewoners van de Nieuwe Keizersgracht die tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn gedeporteerd en vermoord.
Junk Art van Patrick Visser
Terwijl ik door de tuin van de Hermitage loop, trekt een hond gemaakt van moertjes en boutjes van Patrick Visser mijn aandacht. Hij staat bekend om zijn prachtige beelden van afgedankt materiaal, waarmee hij nieuw leven geeft aan schroot. Dit vind ik echt heel mooi.
Holocaust Namenmonument Nederland
Achter de tuin van de Hermitage bevindt zich het Namenmonument. Dit monument, het Holocaust Namenmonument, eert ruim 102.000 Holocaustslachtoffers zonder bekend graf. Het biedt nabestaanden een plek voor herdenking. Ik loop langs de muren met de namen van de slachtoffers en zie ik kleine steentjes op de grond liggen. Bezoekers, vooral van Asjkenazische afkomst, leggen vaak een steentje op de graven als teken van herdenking.
Chocolademelk met slagroom bij Puccini Bomboni
Wandelend vanaf het Waterlooplein, passeer ik de kraampjes met antiek en kleding, waar bezoekers doorheen struinen. Bij de Staalstraat strijk ik neer bij Puccini Bomboni, een icoon in Amsterdam op gebied van chocolade. Deze chocoladewinkel opende in 1987 als een familiezaak, maar concentreert zich nu exclusief op het aanbieden van de beste bonbons. Ik geniet van een chocolademelk met slagroom op het terras, terwijl ik vele wandelaars van mijn wandeltocht langs zie komen.
Binnengasthuis bij de Grimburgwal
Ik vervolg mijn wandelroute door de Staalstraat, bezaaid met charmante boetiekjes en gezellige cafés. Ik loop langs het Allard Pierson Museum en verderop in de Langebrugsteeg kom ik bij de Grimburgwal, waar het voormalige Binnengasthuis is.
Het Binnengasthuis, eens een ziekenhuis in Amsterdam, werd in 1981 opgenomen in het AMC. Nu is het terrein een belangrijk onderdeel van de Universiteit van Amsterdam. Na renovaties is een deel van het gebouw nu de locatie voor de Faculteit der Geesteswetenschappen. De Grimburgwal werd ook bekend door een incident in het najaar van 2020, toen de kademuur instortte.
Stadsbank van Lening
Daarna trek ik verder naar de Oudezijdsvoorburgwal en stop ik bij nummer 300, waar de Stadsbank van Lening is gevestigd sinds 1614, een plek voor kredietverlening. Op weg naar het Wallengebied van Amsterdam zie ik bij een erotische winkel een kat die zich op zijn gemak voelt tussen de drommen toeristen.
Kleinste huisje van Amsterdam
Bij de Oude Doelenstraat kom ik het kleinste huis van Amsterdam tegen, dat nu een theewinkelje is. Vervolgens passeer ik de Montelbaanstoren, een 16e-eeuwse toren bij de Oude Schans, voordat ik via de Nieuwmarkt richting de Warmoesstraat loop.
‘Kleinekinderenbewaarplaats Prinses Juliana
In de Warmoesstraat zie ik de ‘Kleinekinderenbewaarplaats Prinses Juliana’, opgericht in 1911 als de kinderopvang avant la lettre, nu omgetoverd tot een winkel voor leerfetisj-vakmanschap.
Slagroomijs bij Banketbakkerij Van de Linde
Ik loop verder door de Warmoesstraat en bereik het Beursplein met de stier, waar op nummer 243 de imposante Beurs van Berlage staat. Dit historische plein, gelegen tussen het Damrak en de Beursstraat, huisvest zowel de Beurs van Berlage als de Effectenbeurs.
Ik besluit een korte omweg te maken naar mijn favoriete ijssalon, Van der Linde. Via de in 2015 gerestaureerde Beurspassage bereik ik deze beroemde Amsterdamse ijszaak aan de Nieuwendijk. Ik geniet van een heerlijk slagroomijsje, waar de banketbakker om bekend staat.
Posthumuswinkel, speciaalzaak in stempels
Met een heerlijk ijsje achter de kiezen vervolg ik mijn route. Ik loop over het Damrak, langs het Paleis op de Dam en de Nieuwe Kerk. Bij de Sint Luciensteeg kom ik langs de Posthumuswinkel, een speciaalzaak in stempels die al sinds 1865 bestaat en daarmee een van de oudste winkels in Amsterdam is. Aan de gevel van het karakteristieke pand hangt een hand met een stempel.
Herinneringen aan de oorlog
De wandelroute van Ons Genoegen heeft veel overlap met de wandelroute “Amsterdam: Herinneringen aan de oorlog” uit de wandelgids “Amsterdam acht keer anders”. Deze wandelroute komt langs een aantal oorlogsherinneringen en -monumenten. Kijk hieronder voor deze wandelroute en de wandelgids.
Volg me ook via
Vera Wandelt 